Zorg Verandert

We weten het allemaal: er verandert veel in welzijn en zorg. Al die veranderingen hebben invloed op ons leven. Voor veel oudere migranten is het moeilijk om te overzien wat de gevolgen zijn en wat van hen verwacht wordt. Er is veel onrust en onzekerheid.

Het NOOM is in 2015 samenwerking aangegaan met het landelijk programma Zorg Verandert (www.zorgverandert.nl). Sinds juni 2015 geven we voorlichting over de veranderingen in welzijn en zorg en het gesprek aan te gaan over de betekenis daarvan voor de oudere migranten. Daarmee zijn tot nu toe al meer dan 13.000 migrantenouderen en mantelzorgers bereikt in meer dan 400 bijeenkomsten!
Vanaf nu zal meer nadruk komen te liggen op het onderling gesprek. In gespreksbijeenkomsten gaan deelnemers in kleine groepjes met elkaar in gesprek over hun eigen ervaringen en vragen. Zij helpen elkaar nadenken over mogelijkheden in de veranderde situatie en geven elkaar tips.

 

2016-2017
G
espreksbijeenkomsten Zorg Verandert
Wilt u een gespreksbijeenkomst boeken voor uw organisatie? Er is een beperkte tegemoetkoming mogelijk voor de kosten die u maakt voor zaalhuur, aankleding en catering. Het NOOM heeft 60 opgeleide gespreksbegeleiders ter beschikking om de bijeenkomsten te begeleiden.

Voor meer informatie en aanmelding:
Yvonne Heygele, projectleider Zorg Verandert voor NOOM, E: heygele@netwerknoom.nl, M: 06 13354327.

Juni 2017
Terugkomdagen: Hoe staat het ervoor?
'Echt onder de indruk van de deskundigheid!'. Dat was de conclusie van hoofdtrainer Margret Hintze van het programma Zorg Verandert na afloop van de terugkomdagen voor de gespreksbegeleiders van NOOM. De vrijwilligers kwamen op 12 april en 8 mei bij elkaar om de ervaringen te delen en vooruit te kijken naar mogelijke verdere ontwikkeling van de bijeenkomsten.
Tijdens de terugkomdagen wisselden de gespreksbegeleiders vele tips met elkaar uit. Ze vertelden elkaar op welke manier zij het gesprek openden en wat hun ervaringen waren in de vier opeenvolgende gespreksrondes in de dialoogaanpak. Opvallend was vooral hoe goed de vrijwilligers de groepen kennen waar ze mee werken en hoe goed ze kunnen inspelen op lastige situaties.

Hoe gaan we verder?
In het middagprogramma hebben we gekeken hoe we de gesprekken verder kunnen brengen. Voor de rest van 2017 is het onze taak om enerzijds nieuwe groepen en vooral ook nieuwe regio's uit te nodigen om ook eens een dialoog- of gespreksbijeenkomst Zorg Verandert bij te wonen. Anderzijds gaan we proberen nieuwe vormen van dialoog uit te voeren. Daarbij valt te denken aan een dialoogbijeenkomst tussen ouderen en hun mantelzorgers, om zo samen over en weer wensen en verwachtingen te verkennen. Of een dialoogbijeenkomst tussen vrijwilligers uit organisaties van (oudere) migranten en professionals uit de wijk.

Een van de conclusies van de terugkomdagen is dat de overgang van informatiebijeenkomsten naar gespreksbijeenkomsten een logische en positieve stap is geweest. In groepen waar eerder voorlichting is gegeven over de veranderingen in de zorg ligt een basis om verder te praten met deelnemers en lukt het dan makkelijker om na te denken over de initiatieven die zij zelf, als individu of als groep, kunnen nemen.

Zorgelijk blijven overigens de signalen over het gebrek aan informatie in de groeperingen van oudere migranten, de zoektocht naar ondersteuning en de negatieve bevindingen daarbij. Het NOOM werkt aan een rapportage over de resultaten van onze bijdrage binnen Zorg Verandert tot nu toe. Daarin zal ruim aandacht worden gegeven aan de signalen die we ontvangen uit de bijeenkomsten.

December 2016
Onderling gesprek centraal in Zorg Verandert
Al verschillende malen hebben we in deze nieuwsbrief gerapporteerd over het enorme succes van ‘Zorg Verandert’. Binnen dit landelijke programma heeft NOOM sinds het voorjaar van 2015 inmiddels meer dan 420 informatieve bijeenkomsten verzorgd over de veranderingen in de zorg. De honger naar informatie was heel erg groot. Sinds enkele maanden zijn we bezig met de vervolgstap: gespreksbijeenkomsten waarin de eigen ervaringen van deelnemers centraal staan.

Gespreksbijeenkomsten
Er wordt gewerkt in kleine groepen, zodat er ruimte is voor ieders eigen verhaal. Samen ‘dromen’ de aanwezigen over hun ideale toekomst en bedenken welke stappen zij zelf kunnen zetten om deze dichterbij te brengen. Natuurlijk weten we dat er allerlei belemmeringen zijn en dat de toekomst nooit perfect zal zijn. Deze aanpak is een manier om eigen initiatief te stimuleren en te leren zien dat er (meerdere) keuzemogelijkheden zijn voor de toekomst.
Tot nu toe zijn er 78 gespreksbijeenkomsten georganiseerd door 17 organisaties voor 50 lokale groepen, met name in de grote steden Rotterdam en Den Haag, en daarbuiten in bijvoorbeeld Velsen Noord, Nijmegen, Hoofddorp, Tilburg en Arnhem. De meeste bijeenkomsten hebben plaatsgevonden bij Chinese, Turkse en Marokkaanse groepen. In andere groeperingen en regio’s worden voorbereidingen getroffen voor het houden van bijeenkomsten. In veel gevallen is er één enkele gespreksbijeenkomst gehouden. Bij andere groepen blijken vervolggesprekken wenselijk om in de richting van het doel te komen.

Samen-redzaamheid is investeren in de eigen netwerken
Plannen is iets dat hoort bij de samenleving van tegenwoordig. Eigen regie en zelfredzaamheid ziet de overheid graag bij de burger. Maar het is duidelijk dat niet iedere burger in staat is om mondig en monter de eigen beperkingen te compenseren en eigen wegen uit te zetten.
Het is een belangrijke taak voor NOOM om op te komen voor de ouderen in de achterban die niet mee kunnen komen met de eisen die gesteld worden. Het zou te mooi zijn om nu vast te stellen dat alle ouderen, en dus ook de oudere migranten (én andere kwetsbare groepen) volop mee kunnen doen in de zelfredzame participatiemaatschappij. Dat zouden we wel willen, maar de signalen dat dat nog zeker niet het geval is zijn sterk. Die willen we graag overbrengen aan de overheid.

Tegelijk nemen we graag onze rol om ouderen en mantelzorgers in de migrantenfamilies te stimuleren om na te denken over hun wensen voor nu en later. Daar zijn we al een aantal jaren mee bezig. Zorg Verandert biedt ons mogelijkheden om dat verder door te zetten. We spreken ook liever niet van zelfredzaamheid, maar van samen-redzaamheid. Een belangrijk onderdeel van de gesprekken gaat over wat je samen kunt doen: met wie kun je praten, wie kan je helpen, hoe kun jij een ander helpen, wat kunnen we in de groepen met en voor elkaar doen. Dat is investeren in versterking van de eigen netwerken, doorontwikkeling en borging van wat in gang gezet is.

Lees meer over de gespreksbijeenkomsten! Klik hier>>

December 2016
Signalen uit Zorg Verandert
Het is duidelijk: de bijeenkomsten over de veranderingen in welzijn en zorg maken veel los bij migrantenouderen en mantelzorgers. De begeleiders zijn enthousiast over de respons en geven aan dat ze erg blij zijn dat ze hun bijdrage mogen leveren. Vanuit de bijeenkomsten kunnen we zien dat de mensen langzaam gaan beseffen wat de veranderingen gaan betekenen en wat van ieder van ons verwacht wordt. Duidelijk is ook dat niet iedereen voldoende is toegerust is om hierin mee te kunnen gaan.
Terugkijkend op de gespreksbijeenkomsten en de laatste informatiebijeenkomsten die nu nog gaande zijn pikken wij de volgende signalen op. De citaten komen uit de verslagen van de begeleiders.

Gebrek aan informatie over de veranderingen
Opvallend en zorgelijk is het om te ervaren hoe weinig door de gemeenten geïnvesteerd wordt om groepen burgers die minder aangesloten zijn op de algemene informatiekanalen (zoals huis-aan-huisbladen, Nederlandse radio en tv, internet) te betrekken bij de veranderingen die gaande zijn. Dat geldt zeker voor oudere migranten die vaak het Nederlands niet voldoende machtig zijn, niet digitaal vaardig zijn en soms analfabeet zijn. In heel veel gevallen melden de begeleiders dat de aanwezigen nog (vrijwel) niets wisten van de ontwikkelingen op het gebied van welzijn en zorg. Naast informatie over de richting van de veranderingen (langer thuis blijven wonen, zelfredzaamheid, meer zelf betalen)
is behoefte aan informatie waar men terecht kan in de eigen omgeving.

Als gespreksbegeleidster was ik enigszins verbaasd dat er veel onbekendheid heerste. Dit omdat ik veronderstelde dat deze gemeente, een seniorvriendelijke stad, veel meer zou investeren in voorlichting aan diverse groepen. Een duidelijk signaal denk ik dat organisaties (welzijn en zorg, maar ook een platform van allochtone ouderen) niet iedereen bereikt. Ik had iets meer voorkennis verondersteld. Als die kennis er is, is dit gefragmenteerd. Regiotaxi is wel bekend, maar het Servicepunt weer niet.

Lees verder over de signalen die we ophalen in de bijeenkomsten Zorg Verandert. Klik hier>>

Juli 2016
Voortgang Zorg Verandert
De veranderingen in welzijn en zorg houden de gemoederen in onze achterban sterk bezig. In het afgelopen jaar hebben we bijna 400(!) bijeenkomsten gehouden om ouderen, familieleden en vrijwilligers te laten zien welke veranderingen gaande zijn en wat dit voor ons betekent. Het was heel belangrijk dat opgeleide vrijwilligers uit de eigen groeperingen de informatie kwamen brengen op de plaatsen waar de ouderen bij elkaar komen. Het gaf gelegenheid aan de deelnemers om zich uit te spreken en vragen te stellen.

Nu gaan we een verdiepingsslag maken. Op een paar plaatsen zullen nog voorlichtingsbijeenkomsten gehouden worden. Voor de groepen waar al informatie gegeven is stelt Zorg Verandert ons in staat om gespreksbijeenkomsten te houden. Hierin staat het onderling gesprek centraal. Uitgangspunt vormen de eigen ervaringen van de deelnemers. Zij wisselen met elkaar hun zorgen, maar ook hun wensen uit over hun toekomst. Tevens bespreken ze wat ze nodig hebben om iets van die wensen (zelf en samen met anderen) te realiseren.
Praten over wensen voor de toekomst is niet makkelijk, zeker niet als je als oudere met allerlei problemen te maken hebt. Het zal een hele uitdaging zijn voor de gespreksbegeleiders om het onderlinge gesprek op gang te helpen, de ouderen te stimuleren om elkaar te bevragen en vooral ook om elkaar tips te geven. Dat zal wellicht niet in één bijeenkomst kunnen. Gelukkig bestaat de mogelijkheid om vervolgbijeenkomsten ter organiseren. Het doel van dit verdiepingstraject is te bereiken dat ouderen na de gespreksbijeenkomst(en) het gevoel hebben dat hun opties voor de toekomst zijn vergroot, dat ze mogelijkheden zien om keuzes te maken.

Om deze vervolgstap te maken worden voor de vrijwilligers speciale trainingen gespreksbegeleiding gegeven door Zorg Verandert en NOOM. De eerste training in Rotterdam heeft al plaatsgevonden op 29 juni. Daar is met elkaar flink geoefend en gebrainstormd hoe een gesprek bij de eigen groep gevoerd kan worden. De deelnemers konden bijvoorbeeld het verschil voelen tussen met elkaar in discussie gaan of in dialoog.
Een andere oefening ging over vragen stellen: Stel elkaar eerst een makkelijke vraag, stel elkaar daarna een moeilijke vraag. Wat merk je als vragensteller? En hoe is het om de vragen te beantwoorden? Hoeveel geef je van jezelf? Belangrijke conclusie: wat voor jou misschien een makkelijke vraag is, kan voor een ander raken aan iets wat pijnlijk of erg persoonlijk is. Vragen stellen doe je dan ook met aandacht en zorg.

Uitwisselen en brainstormen in kleine groepjes tijdens de training voor gespreksbegeleiding

Gewapend met dit soort gespreksvaardigheden startte het middagprogramma. Hierin doorliepen de aanwezigen de verschillende fasen in een dialooggesprek. In groepjes was iets voorbereid en de rest van de groep deed mee als deelnemer. Ook hier bleek weer de grote deskundigheid van de NOOM-vrijwilligers. Ze gaven elkaar tips hoe het gesprek geopend zou kunnen worden ('Waar denk je aan bij 'zorgen'?'). Creatief werd een rollenspel gedaan om ouderen uit te nodigen te praten over hun wensen voor de toekomst.

In september worden nog drie regionale trainingen gespreksbegeleiding georganiseerd voor vrijwilligers die al informatiebijeenkomsten Zorg Verandert hebben gegeven.

Naast deze training heeft Zorg Verandert de NOOM-vrijwilligers in juni ook de mogelijkheid geboden om kennis te maken met de workshop 'Welke stap zet jij?'. Tijdens deze kennismakingsbijeenkomsten bleek dat de aanpak voor een deel van de groepen geschikt kan zijn, zeker als deze gegeven wordt als onderdeel van een reeks van meerdere gespreksbijeenkomsten. Deze workshop wordt gegeven door begeleiders vanuit Zorg Verandert. Na de zomer zullen we hierover de gespreksbegeleiders verder berichten.

Teken (of schrijf) je wensen voor de toekomst in de workshop 'Welke stap zet jij?'

Maart 2016
Brede opbrengst Zorg Verandert
Al eerder hebben wij geschreven over het enorme succes van de bijeenkomsten Zorg Verandert. Met trots, omdat zoveel vrijwilligers actief aan de slag zijn in het land om de ouderen en mantelzorgers in hun achterban te informeren over de veranderingen die plaatsvinden in welzijn en zorg. Maar we zien het tegelijkertijd met bezorgdheid aan, omdat het zichtbaar maakt hoe groot de achterstand in informatie is bij de oudere migranten en hoe enorm de behoefte is om hierin meegenomen te worden.

In 2015 zijn sinds juni 165 bijeenkomsten georganiseerd. In de eerste drie maanden van 2016 kwamen daar nog eens 133 bijeenkomsten bij. Minimaal 8.000 ouderen en mantelzorgers hebben hieraan meegedaan. Een deel van hen heeft daarnaast een of twee vervolgbijeenkomsten bijgewoond.

Meer dan voorlichting alleen
In dit artikel willen we u een klein inkijkje geven wat de bijeenkomsten Zorg Verandert betekenen voor de oudere migranten én voor hun organisaties. Ook willen we graag laten zien dat de opbrengst veel verder gaat dan louter het geven van informatie.

Bouchaib Saadane, voorzitter van het NOOM, benadrukt keer op keer hoe nodig het is dat de oudere migranten in de vorm van bijeenkomsten de informatie krijgen die ze nodig hebben: ‘De achterstand in alle migrantengemeenschappen is aanzienlijk. Heel vaak horen we – in gesprek met de mensen – dat ze niets of maar heel weinig weten van de ontwikkelingen die gaande zijn. Wel merken de mensen dat de eigen bijdragen hoger worden en toegezegde ondersteuning naar beneden gaat. Wij kunnen uitleggen waarom dat gebeurt. Deelnemers de gelegenheid geven om hun zorgen te uiten en vragen te stellen, vanuit hun eigen situatie. Dat is hard nodig, want de communicatie vanuit de rijksoverheid en de gemeenten bereikt onze groepen nauwelijks. Onze organisaties vormen een schakel, die steeds belangrijker wordt.’

Bijeenkomst bij Kaapverdiaanse ouderen in Rotterdam

Aansluiten in plaats van uitsluiten
Yvonne Heygele, projectleider bij het NOOM voor Zorg Verandert, vult hierop aan: ‘Als projectleider zorg ik ervoor dat ik regelmatig ook zelf voor de groepen sta. Dan weet ik hoe mensen reageren, wat hun vragen zijn. Mij valt op dat veel migrantenouderen en hun familieleden erg ongerust en ook boos zijn over de veranderingen. Vaak ervaren zij de verminderde zorg en afwijzing bij een ondersteuningsvraag als uitsluiting. Zelf probeer ik in een bijeenkomst ruimte te geven om deze gevoelens te uiten. Vaak zijn de voorbeelden die ze geven echt schrijnend. Pas daarna kan ik aangeven dat zij niet de enigen zijn die hiermee geconfronteerd worden. Ik vind het zeer alarmerend dat onze mensen zich zo uitgesloten voelen.’

‘Wat wij doen in de bijeenkomsten is mensen weer laten aansluiten op de grote maatschappelijke ontwikkelingen. Door hen te informeren en persoonlijk te betrekken, en aandacht te geven aan hen als specifieke groep, helpen we de migrantenouderen zichzelf in die ontwikkelingen te plaatsen – samen met andere groepen in de samenleving. We laten hen zich weer onderdeel voelen van het geheel in plaats van zich uitgesloten te voelen. Het is dringend noodzakelijk dat we onze groepen aangesloten houden en het groeiende isolement een halt toeroepen. Daar is meer voor nodig dan dit. Maar wij leveren absoluut een essentiële bijdrage waar overheden en andere organisaties de migrantennouderen niet weten te bereiken.’

Lees verder over de netwerkformule van het NOOM, de doorontwikkeling, samen-redzaamheid en de plannen voor de komende periode in het kader van Zorg Verandert. Klik hier>>

 

Rollenspel over het keukentafelgesprek tijdens een bijeenkomst voor Chinese ouderen in Eindhoven

December 2015
Enorme belangstelling voor Zorg Verandert
Ongelooflijk hoog is de interesse om mee te doen aan het programma Zorg Verandert. In totaal zijn in het voor- en najaar 215 (!!) vrijwilligers uit de organisaties van oudere migranten opgeleid. Velen van hen zijn inmiddels van start gegaan om voorlichting te geven over de veranderingen in de zorg. Aansluitend stimuleren zij ouderen, mantelzorgers en vrijwilligers om met elkaar in gesprek te gaan over de betekenis van deze veranderingen in hun leven. Al circa 120 bijeenkomsten zijn uitgevoerd, met name in de grote steden maar ook in veel kleinere gemeenten door het land.

Bijeenkomst Zorg Verandert voor Surinaamse ouderen in Amsterdam

De bijeenkomsten kunnen doorgaan in 2016. Dan zal ook gewerkt gaan worden aan verdere verdieping. Grote nadruk zal liggen op het stimuleren van de voorbereiding op 'de oude dag' en het samen zoeken naar passende oplossingen bij vragen om ondersteuning. Ook zal nog meer aandacht besteed gaan worden aan het formuleren van eigen wensen, het oefenen met een keukentafelgesprek, of het bespreekbaar maken van de taakverdeling tussen mantelzorgers onderling.

Wilt u voor uw organisatie een voorlichtingsbijeenkomst houden? Dan kunt u een beroep doen op de reeds getrainde voorlichters/gespreksbegeleiders. Voor de organisatie van een bijeenkomst is een (beperkte) financiële tegemoetkoming mogelijk.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Yvonne Heygele,
E: heygele@netwerknoom.nl of M: 06 13354327.

Bijeenkomst voor Marokkaanse mantelzorgers in Rotterdam

December 2015
Signalen uit Zorg Verandert
De belangstelling voor de bijeenkomsten Zorg Verandert is natuurlijk een heel positief gegeven. Het maakt zichtbaar hoeveel groepen oudere migranten actief zijn en dat zij ook mee willen doen aan de veranderingen om hen heen. Het NOOM is een beetje beduusd van het succes. We realiseren ons ook dat deze overweldigende respons de weerspiegeling is van de grote zorgen die leven bij de oudere migranten en hun mantelzorgers.

Bijeenkomst voor Italiaanse ouderen in Utrecht

Uit de verslagen van de bijeenkomsten die we binnen krijgen lezen we een aantal signalen:

 

Bijeenkomst voor Indische ouderen in Breda

Het is duidelijk dat op dit moment de voorlichting over de veranderingen in de zorg in een grote behoefte voorziet. Aan de hand van de voorlichting kan dan ook een gesprek op gang komen over de ervaringen en signalen, maar ook over nieuwe mogelijkheden die er wellicht zijn te vinden. De rol van de organisaties van oudere migranten en hun vrijwilligers worden steeds belangrijker. Het zou goed zijn als gemeenten daar oog voor ontwikkelen. Hier zit een bron van eigen kracht, die facilitering verdient. We zijn ervan overtuigd dat eigen ontmoetings- en dagopvangprojecten, en ook spreekuren en voorlichtings- en gespreksbijeenkomsten over allerlei thema's veel ernstiger zorgvragen kan voorkomen.

Juni 2015
‘Het is bekend dat veel migrantenouderen erg ongerust zijn over de bezuinigingen en de grote beleidsveranderingen in Nederland. De enorme belangstelling voor de trainingen die het NOOM organiseert binnen het programma Zorg Verandert geeft wel aan hoe groot de behoefte is om greep te krijgen op de ontwikkelingen’, aldus Freddy May, coördinator van het NOOM. ‘We mogen trots zijn dat zoveel vrijwilligers mee willen doen en klaarstaan om de ouderen in hun eigen gemeenschap te informeren en de weg te wijzen!’.

Training Zorg Verandert in Eindhoven

Maar liefst 96 (!) vrijwilligers zijn in een periode van drie weken opgeleid om voorlichting te geven over de veranderingen in welzijn en zorg en het gesprek in de groepen op gang te helpen over de betekenis hiervan voor oudere migranten. De belangstelling was overweldigend: circa 60 mensen staan nog op de wachtlijst. Zij kunnen in september meedoen aan de extra trainingen die we in gaan plannen. Zo kunnen we door het hele land zoveel mogelijk ouderen en mantelzorgers uit de achterban van dienst zijn.

De training bood een fors programma. Veel zelf oplossen, zoals de overheid wil: de migrantenfamilies zijn niet anders gewend. Maar hoe vinden zij ondersteuning als het echt niet meer gaat en externe hulp noodzakelijk wordt? Hoe kunnen we ervoor zorgen dat de ondersteuning dan ook past bij wat ze nodig hebben?

Zelf aan het werk in kleine groepjes in Rotterdam ...

In de training lag veel nadruk op het overbrengen van informatie. Het keukentafelgesprek nam daarbij een centrale plaats in. Ouderen zullen vaak in eerste instantie bij de gemeente aankloppen voor hulp. Wat moeten zij weten over het keukentafelgesprek? Het klinkt ‘gezellig’, maar het is wel een onderzoek dat bepaalt of je wel of niet ondersteuning krijgt. Het is vaak moeilijk om een vreemde te vertellen wat je nodig hebt. En het wordt nog moeilijker als je het gevoel hebt dat je niet begrepen wordt. Uit de verhalen van de vrijwilligers tijdens de training werd wel duidelijk dat het allemaal niet soepel loopt. Naast de aanloopmoeilijkheden waar iedereen mee te maken heeft, worden migrantenfamilies regelmatig geconfronteerd met negatieve bejegening door Wmo-medewerkers. Er is vaak geen gehoor voor culturele barrières en taalproblemen, die participatie ernstig bemoeilijken.

... en in Zwolle

De voorlichters / gespreksbegeleiders werden niet alleen voorbereid op het geven van goede en bruikbare informatie, maar ook op hun taak om een gesprek op gang te helpen naar aanleiding van die informatie. In onderling gesprek kunnen ouderen en mantelzorgers de informatie verwerken, ervaringen uitwisselen en elkaar versterken. Ze leerden hoe ze deelnemers (ook ouderen!) kunnen stimuleren om zelf na te denken, elkaar tips te geven en te komen tot passende oplossingen. Kernwoorden waren: geen discussie, maar gesprek; respect voor ieders ervaring; luisteren met belangstelling; vragen stellen in plaats van meningen poneren.

Een informatieve training op het juiste moment!

Niet dippen (‘denken in problemen’), maar dimmen (‘denken in mogelijkheden’). Dat is wat ik meeneem naar huis.

Het verschil tussen discussie en gesprek was voor mij een eye-opener.

Veel deelnemers gingen na de training naar huis met een hoofd vol informatie en een duidelijk idee waar en hoe ze een bijeenkomst willen gaan houden. Natuurlijk vergt dat nog de nodige voorbereidingen. Maar er is een sterke basis meegegeven.

Het NOOM bedankt speciaal de organisaties Chun Pah in Rotterdam, El Islaah in Eindhoven en CABO Amsterdam voor de gastvrije ontvangst.

Voor een impressie van de training in Amsterdam, op zaterdag 13 juni 2015 georganiseerd in samenwerking met CABO Amsterdam, klik hier>>

Training in Amsterdam: ook hier grote concentratie!

Mei 2015
Themadag Zorg Verandert
De zaal was bijna te klein in het Van der Valk Hotel in Breukelen. Zóveel deelnemers kwamen af op de themadag over de veranderingen in de zorg op 12 mei 2015. Ruim 75 actieve vrijwilligers maakten kennis met het programma Zorg Verandert en lieten zich informeren over de belangrijkste aspecten rond de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Wet langdurige zorg (Wlz).
Opvallend was de honger naar informatie: iedereen is ervan doordrongen dat de veranderingen grote invloed hebben en veel vragen oproepen bij de achterban.

Cor Langedijk, programmaleider, introduceerde het programma Zorg Verandert. Hierin werken vele cliëntenorganisaties, waaronder nu ook het NOOM, samen om in de samenleving mensen bewust te maken wat de veranderingen voor hen betekenen. De veranderingen zijn een feit. We zullen veel meer zelf moeten doen. De verzorgingsstaat gaat definitief over naar een participatiemaatschappij. Belangrijke doelstellingen van Zorg Verandert zijn om mensen te helpen grip te houden op hun eigen situatie en hen te stimuleren om met elkaar passende oplossingen te bedenken.

Jeanny Vreeswijk-Manusiwa, coördinator van de Landelijke Stuurgroep Molukse Ouderen nam de deelnemers zeer deskundig en duidelijk mee door de belangrijkste ontwikkelingen. Jeanny: ‘We zitten in een rare situatie. In de migrantengemeenschappen hebben we altijd alles zelf opgelost. We zorgden zelf voor onze ouderen. Eindelijk waren we zover dat we wilden onderzoeken of we hulp van buitenaf konden combineren met onze eigen familiezorg. En nu zegt de overheid dat we weer meer zelf moeten doen. Dat kunnen we wel. Maar we gaan daar soms wel veel te ver in. Daarom is deze informatie zo belangrijk!’. In de presentatie wees Jeanny onder andere op het Modulair Pakket Thuis als goede mogelijkheid om de eigen familiezorg te kunnen combineren met passende professionele hulp.
In werkgroepjes werd vervolgens gewerkt aan adviezen voor de inhoud van de informatie en de aanpak van de voorlichtings- en gespreksbijeenkomsten.

In het middagprogramma vonden drie verschillende workshops plaats. Hans Schellekens (trainer familiezorg van het NOOM) ging samen met Bouchaib Saadane (voorzitter NOOM en de Marokkaanse Ouderen Bond In Nederland), en Ruthmila Cicilia (Stichting Zorgcocon) in op het keukentafelgesprek als onderdeel van de aanvraagprocedure voor ondersteuning via de gemeente (Wmo). Deze term heeft al zoveel misverstanden opgeroepen dat er nu een nieuwe naam voor is bedacht: het ‘persoonlijk gesprek’. In de workshop werd sterk benadrukt dat ouderen zich goed moeten voorbereiden op dit gesprek, het gesprek niet alleen moeten voeren en dat ze vooral serieus moeten vertellen waar de problemen zitten. De deelnemers formuleerden samen een hele reeks adviezen.

Marieke Pette (Verenigd Bonden Overleg Brabant, VBOB) en Ludwina van der Mijden (vrijwillig cliëntondersteuner) bespraken in hun workshop het belang van onafhankelijke cliëntondersteuning. Gemeenten moeten deze aanbieden aan iedereen die een vraag om ondersteuning heeft. Zorgvragers mogen ook zelf iemand daarvoor vragen. Het is goed om een betrokken familielid mee te nemen. Maar daarnaast kan het heel steunend zijn om iemand erbij te vragen die opgeleid is en ervaring heeft om samen met de oudere cliënt mee te kijken. VBOB is een opleiding gestart voor eigen cliëntondersteuners. Marieke en Ludwina lieten zien wat dat inhoudt. Conclusie van de deelnemers: beslist een taak voor NOOM om te onderzoeken of ook de organisaties van oudere migranten eigen cliëntondersteuners kunnen opleiden. Van verschillende kanten, o.a. vanuit VBOB en Netwerk Oudere Migranten Brabant (NOMB) werd direct ondersteuning hierbij toegezegd.

Naast deze 2 workshops konden deelnemers in drie groepen meedoen aan een dialooggesprek onder leiding van trainers van Zorg Verandert: Margina van Ommeren, Cor Langedijk, Marca Meijer, Dîde ?örman, Jeanet Kraay en Gonnie Tafuni. Zo konden ze zelf ervaren hoe het is om een gelegenheid te scheppen waarin mensen met elkaar in gesprek kunnen gaan over zaken waar ze tegenaan lopen en daar samen passende oplossingen voor bedenken. Het was een ‘eerste proeverij’ om kennis te maken met deze manier van werken. Een veelgehoorde reactie: ‘Als het gaat om ervaringen uitwisselen, dat doen we al heel vaak. Dus dat kunnen we ook goed koppelen aan een bijeenkomst met voorlichting over de veranderingen in de zorg’. Het dialooggesprek werkt ter ondersteuning van de bewustwording van de eigen verantwoordelijkheid.

De themadag was beslist een groot succes, door de opkomst alleen al. De sfeer was zeer goed, op zijn tijd kon er gelachen worden. Maar vooral is er heel hard gewerkt. Deelnemers hebben de informatie ‘opgeslorpt’, en hebben ook enorm veel input teruggegeven voor de verdere invulling van de trainingen en de bijeenkomsten Zorg Verandert!

 

Cor Langedijk, programmaleider Zorg Verandert en Bouchaib Saadane, voorzitter NOOM, tijdens de afsluiting van de themadag


Informatie over de veranderingen in de zorg

Algemeen
Folder Ministerie van VWS over de veranderingen in de zorg, klik hier>>
Schema's zorgbehoeften, klik hier>>

Wet maatschappelijke ondersteuning
Procedure aanvraag in het kader van Wmo, klik hier>>
Tips keukentafelgesprek, klik hier>>
Cliëntondersteuning, klik hier>>

Wet langdurige zorg
Procedure aanvraag Wlz, klik hier>>
Misverstanden Wlz, klik hier>>